Domein D, Markt2018-02-14T14:18:58+00:00

De kandidaat kan in contexten analyseren dat keuzes en ruil die plaatsvinden worden gecoördineerd via de markt. Prijsvorming is het coördinatiemechanisme waarmee vraag en aanbod op elkaar worden afgestemd. De manier waarop prijsvorming plaatsvindt is afhankelijk van de marktstructuur (marktvormen) en heeft gevolgen voor toetreding, welvaart en economische politiek.

Checklist exameneisen
Afwentelingspercentage2017-12-21T13:34:23+00:00

Het afwentelingspercentage geeft aan hoeveel procent van een heffing wordt afgewenteld op de consument.

Allocatie2017-11-09T09:40:57+00:00

De verdeling van de productiefactoren over de productiemogelijkheden.

Betalingsbereidheid2017-11-09T08:51:21+00:00

Het bedrag dat iemand maximaal bereid is om uit te geven aan een bepaald product.

Collectieve aanbod2017-12-07T10:42:35+00:00

De collectieve aanbodlijn (of functie) beschrijft de verkoopbereidheid van alle producenten.

Collectieve vraag2017-12-07T10:39:45+00:00

De collectieve vraaglijn (of functie) beschrijft de betalingsbereidheid van alle consumenten.

Complementaire goederen2017-12-07T10:54:44+00:00

Complementaire goederen zijn goederen die elkaar in het gebruik aanvullen.

Constante kosten (vaste kosten)2017-12-12T18:49:32+00:00

Constante kosten (of: vaste kosten) zijn kosten waarvan het totaalbedrag niet afhankelijk is van de productieomvang.

Consumentensurplus2017-11-09T08:51:54+00:00

Het bedrag dat consumenten bereid zijn om méér te betalen dan de geldende prijs.

Drempelinkomen2017-12-12T11:49:57+00:00

Een drempelinkomen geeft aan dat het inkomen eerst een bepaalde hoogte moet hebben, voordat mensen het product (kunnen) gaan kopen.

Engelcurve2017-12-07T11:01:39+00:00

Toont het verloop van de uitgaven naar een bepaald product in samenhang met de hoogte van het inkomen van de consument(en)

Evenwichtsprijs2017-11-09T11:30:39+00:00

De prijs die door vrije werking van vraag en aanbod ontstaat.

Extern effect2018-01-11T10:43:02+00:00

Externe effecten zijn onbedoelde bijwerking van productie of consumptie die de welvaart van een anderen dan de veroorzaker beïnvloedt.

Heffing2017-12-21T13:37:40+00:00

Een heffing is een door de overheid opgelegde betaling.

Inkomenselasticiteit2017-12-07T10:57:11+00:00

De inkomenselasticiteit is een vermenigvuldigingsfactor die aangeeft in welke mate de uitgaven voor een bepaald product reageren op een inkomensverandering.

Kruiselingse elasticiteit2017-12-07T10:51:07+00:00

Bij de kruiselingse elasticiteit gaat het om de mate waarin de vraag naar een product reageert op een prijsverandering van een ander product.

Marginale kosten2017-12-13T16:03:01+00:00

Marginale kosten geven het bedrag aan waarmee de totale kosten toenemen als een bedrijf één extra product produceert.

Marginale opbrengst2017-12-14T09:18:43+00:00

De marginale opbrengst is het bedrag waarmee de totale opbrengst van het bedrijf verandert als het bedrijf één extra product produceert.

Markt2018-02-18T14:01:54+00:00

Een markt is de confrontatie van vraag en aanbod van een economisch goed.

Marktvorm2017-11-20T12:38:01+00:00

Onder de marktvorm wordt het geheel van omstandigheden verstaan waaronder de concurrentie plaats vindt.

Omzet2017-12-14T09:20:29+00:00

De omzet is de totale waarde (totale opbrengst) van de verkopen (afzet) in een bepaalde periode.

TO = P × Q

Pareto-optimaal2017-11-23T13:15:26+00:00

Een uitkomst is Pareto-optimaal wanneer niemand zijn positie kan verbeteren zonder dat dit ten koste gaat van de ander.

In een marktmodel betekent dit dat de som van consumenten- en producentensuplus maximaal is.

Prijselasticiteit van de vraag2017-12-07T10:48:00+00:00

De prijselasticiteit van de vraag is een vermenigvuldigingsfactor die aangeeft in welke mate de vraag naar een bepaald product reageert op een prijsverandering van dat product.

Producentensurplus2017-11-09T08:52:21+00:00

Een producentensurplus ontstaat wanneer producenten bereid zijn het product te leveren voor minder dan de geldende marktprijs.

Substitutiegoederen2017-12-07T10:52:52+00:00

Substitutiegoederen zijn goederen die elkaar in het gebruik kunnen vervangen.

Transactiekosten2017-10-25T11:32:06+00:00

Transactiekosten zijn alle kosten die in het economisch verkeer moeten worden gemaakt ten behoeve van het tot stand brengen van een transactie.

Variabele kosten2017-12-12T19:14:34+00:00

Variabele kosten zijn kosten waarvan het totaalbedrag afhankelijk is van de productieomvang.

Marktwerking

Vraag en aanbod bepalen de prijs. Maar niet op alle markten zijn de omstandigheden hetzelfde.
In dit deel wordt gekeken naar de werking van de verschillende markten en de verdeling van het surplus tussen producent en consument.

Uitleg

Producentensurplus

Een producentensurplus ontstaat wanneer producenten bereid zijn het product te leveren voor minder dan de geldende marktprijs. [...]

Markt

Een markt is de confrontatie van vraag en aanbod van een economisch goed. We onderscheiden: [...]

Elasticiteiten

Elasticiteiten geven het verband weer tussen twee relatieve veranderingen.
Bijvoorbeeld in welke mate de vraag in verhouding reageert op een prijsverandering.

Uitleg

Elasticiteit

Een elasticiteit is een vermenigvuldigingsgetal dat aangeeft hoe sterk de relatie tussen twee  relatieve veranderingen . [...]

Inkomenselasticiteit

De inkomenselasticiteit is een vermenigvuldigingsfactor die aangeeft in welke mate de uitgaven voor een bepaald product reageren op een [...]

Produceren

Producenten hebben niet op elke markt dezelfde invloed op de prijs. Bovendien hangt de keuze van hun productieomvang ook af van het verloop van de kosten. In dit deel bekijken we de samenhang tussen kosten en opbrengsten voor producenten op verschillende markten.

Uitleg

Omzet

De omzet is de totale waarde (totale opbrengst) van de verkopen (afzet) in een [...]

Overheidsingrijpen

De werking van markten is niet altijd ideaal. Soms vindt de samenleving dat ingrijpen noodzakelijk is. De overheid kan direct ingrijpen in de prijs met minimum- of maximumprijzen. Of indirect de prijs beïnvloeden via heffingen of subsidies.

Uitleg

Heffing

Een heffing is een door de overheid opgelegde betaling. Het is eigenlijk een verzamelnaam voor uiteenlopende [...]

Minimumprijs

De overheid kán besluiten om direct in te grijpen in de prijsvorming op de markt. In sommige gevallen wordt de evenwichtsprijs op de [...]

Maximumprijs

Soms wordt de marktprijs van een product te hoog. Voor sommige consumenten wordt het product daardoor onbetaalbaar. Wanneer de [...]